بار جهانی اختلالات مصرف مواد مخدر در حال افزایش: کانابیس و اپیوئیدها پیشتازند
اختلالات مصرف مواد (مانند آمفتامین، کانابیس، کوکائین و اپیوئید) در ۲۰۴ کشور از سال ۱۹۹۰ تا ۲۰۲۳ به طور قابل توجهی افزایش یافته است. بار جهانی این اختلالات (اندازه‌گیری‌شده با سال‌های زندگی تعدیل‌شده با ناتوانی یا DALYs) از حدود ۱۶۹ به ۲۱۲ مورد در هر ۱۰۰ هزار نفر رسیده و کشورهای پردرآمد، به‌ویژه ایالات متحده، بیشترین آسیب را متحمل شده‌اند. این یافته‌ها زنگ خطری برای سیاست‌گذاران بهداشتی است تا اقدامات پیشگیرانه و درمان موثرتری اتخاذ کنند.
اختلالات مصرف مواد مخدر (DUDs) یکی از چالش‌های رو به رشد سلامت عمومی در جهان به شمار می‌رود. این مطالعه جامع، شیوع و بار بیماری ناشی از چهار نوع اصلی اختلال مصرف مواد — آمفتامین، کانابیس، کوکائین و اپیوئید — را در بازه زمانی ۱۹۹۰ تا ۲۰۲۳ بررسی کرده است. نتایج نشان می‌دهد که بار کلی این اختلالات در سطح جهانی افزایش یافته است.
- بار کلی DALYs: از ۱۶۹٫۳ (در سال ۱۹۹۰) به ۲۱۲٫۰ مورد در هر ۱۰۰ هزار نفر رسیده است (افزایش حدود ۲۵ درصدی).
- شایع‌ترین اختلالات:
- اختلال مصرف کانابیس با شیوع استاندارد سنی حدود ۲۷۰٫۸ مورد در هر ۱۰۰ هزار نفر (بیشترین شیوع).
- اختلال مصرف اپیوئید با شیوع ۲۰۵٫۹ مورد در هر ۱۰۰ هزار نفر (دومین رتبه، اما با رشد چشمگیر).
اختلال مصرف اپیوئید تقریبا دو برابر شده است (هم در شیوع و هم در بار بیماری) که آن را به یکی از نگران‌کننده‌ترین موارد تبدیل کرده. این افزایش اغلب با مصرف مواد مخدر قوی‌تر مانند فنتانیل مرتبط است.
تفاوت‌های جغرافیایی و اجتماعی:
- کشورهای پردرآمد (به‌ویژه ایالات متحده) بالاترین شیوع و بار بیماری را دارند.
- در کشورهای با قوانین مجاز برای مصرف تفریحی و پزشکی کانابیس، شیوع همه انواع اختلالات مصرف مواد بیشتر از کشورهای با قوانین ممنوعه است. این موضوع نشان‌دهنده نیاز به نظارت دقیق بر سیاست‌های قانونی‌سازی است.
- بار بیماری در مردان و افراد جوان (به‌ویژه ۱۵ تا ۳۹ سال) بیشتر مشاهده می‌شود، هرچند روند کلی در همه گروه‌های سنی رو به افزایش است.
عوامل موثر بر افزایش بار:
رشد جمعیت، تغییرات اپیدمیولوژیک (مانند دسترسی آسان‌تر به مواد) و پیری جمعیت نقش داشته‌اند. با این حال، افزایش واقعی در شیوع و شدت اختلالات، بخش عمده‌ای از این بار را توضیح می‌دهد.
این مطالعه تاکید می‌کند که سیاست‌های پیشگیرانه و موثر ضروری است. اقدامات پیشنهادی شامل:
- تقویت برنامه‌های پیشگیری، آموزش عمومی و کاهش تقاضا.
- گسترش دسترسی به درمان‌های مبتنی بر شواهد (مانند درمان‌های دارویی و روان‌درمانی برای اختلال اپیوئید).
- نظارت دقیق بر سیاست‌های قانونی‌سازی کانابیس برای جلوگیری از افزایش ناخواسته شیوع.
- تمرکز ویژه بر کشورهای با بار بالا مانند ایالات متحده و مناطق پردرآمد.
نتیجه‌گیری: اختلالات مصرف مواد دیگر یک مشکل حاشیه‌ای نیست؛ یک تهدید جدی برای سلامت جوامع در سراسر جهان است. با سرمایه‌گذاری به‌موقع در پیشگیری، درمان و سیاست‌گذاری هوشمند، می‌توان از افزایش بیشتر این بار جلوگیری کرد و کیفیت زندگی میلیون‌ها نفر را بهبود بخشید.
.
ارسال نظر